Website familie Rijs



Anekdotes en vragen

Help ons: wij zijn met name geïnteresseerd in aanvullingen op de stamboom! Hier een aantal opmerkelijke feiten maar ook vragen met betrekking tot onze voorouders.

Home
Hoe het begon
Twee maal dezelfde voornaam...
Kindersterfte
Sigarenpeuken en kaaskorsten
Lieve oma Pietje van der Eng
Locomotief gemaakt door oom Wim
Aletta Jacobs, voorvechtster van vrouwenrechten
Achternaam Rijs in Nederland
Rijs muzikaal?
Herkomst familienaam 'van der Eng'
Geboorte-, huwelijks- en overlijdensaktes Van der Eng
Testamenten Van der Eng
Over de familie Van der Eng/Brasser
Bedrijven Van der Eng en Rijs
Oorlogsjaren in Amersfoort
Alkmaar
Begraven in Grote Kerk, Alkmaar
Junghans klok
Vragen
  Wie heeft de missing link?
  Welke H. Rijs op otterjacht?
  Wie helpt?



Hoe het begon.
Jan Rijs met broer en zussenVoor Jan Rijs (1890) met erachter 2 zussen en een broer op de Uitgeester kermis(?) (ca. 1910)

Toen mijn vader Henk Rijs om gezondheidsredenen naar een verzorgingstehuis in Heerhugowaard ging ontving ik o.a. enkele oude foto's. Van deze foto wist ik alleen dat voorin mijn opa Jan Rijs (1890) zit. De foto intrigeerde me en ik ben in de stamboom gedoken. Nu weet ik dat zijn zussen Maartje en Grietje hier bij staan (vergelijk maar met de volgende foto), maar wie is die man (broer of partner?). Van de volgende foto wisten we (met hulp van achternichten Gonnie en Joke Rijs) alle broers en zussen van onze opa te benoemen. Ook mijn zoon Remko toonde interesse in zijn voorouders. En toen gingen we samen verder zoeken: wanneer zijn ze geboren, wie was hun partner, zijn er kinderen ((achter)neven en -nichten)? De stamboom was geboren, maar er zijn nog veel onduidelijkheden. Wie helpt ons verder? Ga naar Contact. Terug



Twee maal dezelfde voornaam in hetzelfde gezin.
Gezin Hendrik en Guurtjevoor vlnr: Guurtje - Hendrik - Jan jr, achter vlnr: Margaretha (Grietje) - Maartje - Pieter - Martinus (Maarten) - Dirk - Jan (ca. 1900)

Hendrik Rijs (1840) x Guurtje de Wit (1851) hebben twee zoons die beiden Jan heten. Jan (1872) ging rond zijn 18e met vrienden naar Haarlem, want daar werd geloot wie er in militaire dienst moest. Jan werd uitgeloot en al feestvierende met zijn vrienden ging hij weer terug naar Uitgeest. Ze waren dolblij. Thuisgekomen bleek dat er een broertje geboren was, waar hij niets van afwist. Hij wist niet dat zijn moeder zwanger was. Als oudste van het stel had hij natuurlijk al heel wat geboortes meegemaakt en hij was kwaad dat ze hem niets verteld hadden. Zo kwaad dat hij zijn biezen pakte en naar Haarlem verhuisde. Misschien dachten zijn ouders dat hij nooit meer terug zou komen en hebben de jongste telg ook Jan (1890) genoemd, dus tweede Jan. Later is alles toch weer goed gekomen. Daarvan getuigt deze foto van het hele gezin van mijn overgrootvader Hendrik. Van een aantal personen heb ik nog weinig informatie, help mij alsjeblieft. Ga naar Contact. Het meest waarschijnlijk zijn dit de namen als hierboven cursief vermeld. De foto zou rond 1900 genomen zijn. Terug



Kindersterfte.

Kindersterfte kwam vroeger vaak voor. Maar zo erg als bij Joannes Rijs (1793) x Wilhelmina Koning (1794) toch zelden. Na Aagje, Antje en Willem kregen zij een zoon Bruin (1828), die slechts 2 maanden heeft geleefd. Het jaar daarop werd weer een zoon Bruin geboren, die slechts 34 weken leefde. Een jaar later Trijntje, waarvan we weten dat ze op 29 jarige leeftijd trouwde. In 1832 werd weer een Bruin geboren, die na 11 maanden al overleed. Weer een jaar later werd nog een zoon Bruin geboren, die ongeveer een jaar heeft geleefd. Ze gaven het niet op: in 1836 werd weer een zoon geboren. Deze noemden ze wijselijk Klaas. Dat hielp: deze trouwde op 25 jarige leeftijd, maar zij kregen een dochter die na 8 maanden al overleed. Heel triest allemaal. Terug


Sigarenpeuken en kaaskorsten.
Begijnhof AmsterdamBegijnhof Amsterdam

Jans Brasser (schoonzus van Leendert van der Eng, mijn overgrootvader van moeders zijde) was o.a. pastoorsmeid bij de rk Deken van Amsterdam op het Begijnhof. Zij woonde waarschijnlijk aan de gedempte Begijnensloot of het Spui. Als Jans bij haar ouders in Uitgeest kwam had ze vaak e.e.a. mee van de pastorie des Dekens voor 'haar behoeftige zus Bet', bv. kaaskorsten voor de kinderen. Of sigarenpeuken van de Deken als pijptabak voor haar zwager Leendert. Het gezin was straatarm. Lees hier hoe Leendert van der Eng en Elisabeth Brasser leefden. Terug



Lieve oma 'Pietje' van der Eng.
GebedLieve oma Van der Eng

Mijn oma Nel 'Pietje' van der Eng-Hoogeboom was een ontzettend lieve vrouw. Toen we nog klein waren gingen we elke bouwvak vakantie bij haar in Reuver logeren. Dat was altijd een fijne vakantie. Ze prevelde de hele dag, en als ze dat niet deed dan zong ze. Nu weet ik wat ze prevelde (1974): steeds 10 weesgegroeten voor deze en gene: '10 weesgegroeten voor Jan, Gre, Loes, Gerard, Ben en Loes dat ze gezond mogen blijven geen ongelukken en niet bestolen worden', '10 weesgegroeten voor Bisschop Gijsen en docter Moerman dat ze erkend mogen worden en dat docter Moerman nog lang mag leven', '10 weesgegroeten voor mij dat ik een goeie rijs mag hebben en dat ik weer gezond terug kom' (ze had kanker en ging naar Lourdes), en nog veel meer. Wonder boven wonder was ze op latere leeftijd genezen verklaard!
Ook Jan Cornelisse kwam veel bij zijn tante. Als hij zich als kleine jongen bezeerde was alleen 'een sallefie van tante Naal' goed genoeg om het huilen te bedwingen. Terug



Locomotief gemaakt door oom Wim.
Locomotief SikLocomotief

Mijn oom Wim van der Eng was bijzonder handig: wat zijn ogen zagen maakten zijn handen. Van sigarenblikjes maakte hij model-tanks op schaal. Ik had altijd veel bewondering voor hem. Toen hij in 2007 overleed ontving ik van mijn neef deze model locomotief als herinnering. Deze Sik werd in de jaren '40 gebouwd en door de Nederlandse Spoorwegen veel gebruikt voor het rangeren van goederenwagens. Hij heeft bij mij een ereplaats vanwege de schitterende details.Terug



Aletta Jacobs, voorvechtster van vrouwenrechten.
Aletta JacobsAletta Jacobs

Aletta Jacobs was de schoondochter van Elisabeth Brasser Rijs(s) 1825. Daarom is deze beroemdheid in de stamboom opgenomen.
Aletta werd geboren te Sappemeer, als zevende kind van tien kinderen. Zij was een dochter van Abraham Jacobs, heel- en hoedmeester en Anna de Jongh. Aletta Jacobs was de eerste vrouw in Nederland die een HBS bezocht, de eerste vrouw die universitair onderwijs volgde, de eerste vrouw die arts werd en de eerste vrouw die promoveerde. En zo'n kwart eeuw lang stond zij in Nederland aan het hoofd van de Vereniging voor Vrouwenkiesrecht.
Voor meer informatie zie o.a. Wikipedia.    Terug



Achternaam Rijs in Nederland.
Rijs in Nederland 2007Rijs in Nederland 2007

De Nederlandse Familienamenbank heeft in 2007 een volkstelling uitgevoerd. De achternaam Rijs komt dat jaar in Nederland 724 keer voor, in 1947 was dit 484 keer. De meesten wonen in Noord-Holland, Limburg komt op de 2e plaats.
Klik op de afbeelding voor meer informatie over de verdeling per gemeente.
Rijs in Nederland 1947Rijs in Nederland 1947

In 1947 waren er 484 personen Rijs, waarvan ruim de helft in Noord-Holland (296). Voor de verdeling per provincie klik op de afbeelding.

Terug



Rijs muzikaal?
Muzikale RijsMuzikale Jan Rijs

De meeste personen Rijs zijn niet muzikaal gebleken. Maar er zijn uitzonderingen. Deze artikelen uit het Noord-Hollands Dagblad bewijzen dat Jan Rijs en Peter Rijs, beiden uit Limmen, zich zeer verdienstelijk hebben gemaakt in de Corneliuskerk aldaar. Jan zingt er al ruim zestig jaar en Peter is organist-dirigent van het Corneliuskoor. Klik hier voor een beschrijving (pdf).    Terug



Herkomst familienaam 'van der Eng'.
Kasteel Den Enghkasteel Den Engh bij Vleuten

Volgens het Nederlands woordenboek betekent Eng of Enk een "stuk bouwland dikwijls hoger gelegen dan het omringende land". De oorspronkelijke betekenis is een stuk "gemeenschappelijk bouwland der markgenoten", d.w.z. de gronden die van oudsher in onverdeeld eigendom worden bezeten door marken of buurtschappen. Zo komt het woord voor in plaatsnamen als Enkhuizen en Engwierum. De familienaam komt mogelijk van het kasteel Den Engh, dat gelegen was in het huidige stadsdeel Leidsche Rijn, aan de westkant van Utrecht. In 1894 wordt het huis, hoewel het nog in goede staat verkeert, geheel afgebroken. Alleen de boerderij ernaast blijft over, samen met het koetshuis. Lees hier over de herkomst van de familienaam 'Van der Eng'. De gemeente Utrecht heeft grootse plannen tot herinrichting van de Ridderhofstad Den Engh.   Terug



Geboorte-, huwelijks- en overlijdensaktes Van der Eng.
Aktes Van der EngAktes Van der Eng (pdf)

Van een aantal oude generaties Van der Eng worden in chronologische volgorde de aktes vermeld, m.b.t. geboorte, huwelijk en overlijden. Er wordt een afbeelding uit de archieven weergegeven, zo veel mogelijk met de oorspronkelijke teksten en herkomst ernaast. Klik hier voor het pdf document.   Terug



Testamenten Van der Eng.
Testamenten Van der EngTestamenten (pdf)

Een aantal voorouders heeft indertijd een testament op laten maken. Deze zijn in de archieven behouden gebleven en kunnen hier in pdf formaat worden geraadpleegd.   Terug



Over de familie Van der Eng/Brasser.
Leendert van der Eng en Bet BrasserLeendert van der Eng en Bet Brasser (pdf)

Door Jan Cornelisse is de stamboom Van der Eng zorgvuldig onderzocht, met name in de jaren 60 en 70. Hij heeft zijn opa Leendert nog goed gekend, en heeft een aantal interviews met diens kinderen gehad, met name met de dochters Margaretha (Gré) en Maria (Ma) van Leendert. Grijpend zijn de omstandigheden waaronder zij leefden, geïllustreerd met een aantal oude foto's! Ook de ouders, broers en zussen van Bet worden hier belicht. Klik hier voor het (pdf) document.   Terug



Bedrijven Van der Eng en Rijs.
Bedrijven Van der Eng en RijsBedrijven (pdf)

Ook zijn er meerdere voorouders met een eigen bedrijf. Vaak zijn daar oude foto's van die je hier in pdf formaat kunt bekijken.   Terug



Oorlogsjaren in Amersfoort.
Gezin van Arie RijsHet gezin van Arie Rijs

Door Annie Rijs (1922) is een ingrijpend verhaal geschreven van haar oorlogsbelevenissen en die van haar familieleden. Zij vertelt over haar jeugd in het Soesterkwartier in Amersfoort. Dat was vlakbij het station, dat als spoorwegknooppunt nogal wat bombardementen te verduren kreeg. Haar vader en broers in een bakkerij, familieleden die uit elkaar werden gedreven, onderduikers, Engelse, Amerikaanse en Canadese piloten, en vele belevenissen en avonturen. Het is hier in pdf formaat te bekijken.  Terug



Alkmaar.
Alkmaar1Alkmaar, Akeleistraat, B.Bottemannestraat en KennemerparkAlkmaar2Alkmaar3

Veel van onze voorouders, inclusief ikzelf (Jan Rijs), zijn afkomstig uit of hebben enige tijd in Alkmaar gewoond. Dat geldt bovendien voor mijn moeders tak Van der Eng, waarvan zelfs een aantal voorouders in de Grote Kerk te Alkmaar zijn begraven (zie Begraven in Grote Kerk, Alkmaar). Ikzelf ben geboren in de Bergerhof (Akeleistraat 4) en heb later in de Bisschop Bottemannestraat 68 en Kennemerpark 12 gewoond. Weer later heb ik nog in Eindhoven, Oosterhout, Amsterdam, Venhuizen, Woerden en Oss gewoond om uiteindelijk in Tilburg te belanden. De vele verhuizingen zijn veroorzaakt door wisselende betrekkingen.
Zie ook Geschiedenis van Alkmaar (1)(2)(3) Grote Kerk.   Terug



Begraven in Grote Kerk, Alkmaar.
Begraven in Grote Kerk, AlkmaarGrote Kerk, Alkmaar

Voorouders in de familie Van der Eng bezaten meerdere huizen in Alkmaar, o.a. aan Houtil. Er waren zowel rijkere als arme voorouders. Rijken werden in de kerk begraven, armen buiten op het kerkhof. Van een aantal graven in de kerk bestaan nog beschrijvingen en grafstenen. Daarover hier meer informatie (pdf).   Terug



Junghans klok.
Junghans klokJunghans klok

Mijn moeder heeft van haar tante Gré van der Eng (1899) deze oude Junghans tafelklok gekregen. En zij had hem weer gekregen van Ma Brasser (ca. 1869), nicht van haar opa Leendert. Bij het overlijden van mijn moeder heb ik hem geërfd. Terug



Vragen:

Wie heeft de missing link?

Aangezien drie van de vier bekende takken Rijs uit Noord-Holland stammen is het aannemelijk te veronderstellen dat zij dezelfde voorouders hebben. Wie kan het verband leggen tussen deze personen?
We kennen:
• Rijs, tak Koog aan de Zaan vanaf Jan Arents Rijs, vermoedelijk geboren rond 1695 in Koog aan de Zaan.
• Rijs, tak Assendelft vanaf Cornelis Rijs, vermoedelijk geboren rond 1626 in Assendelft.
• Rijs, tak Zijpe vanaf Jacob Rijs, geboren ca. 1760 in de omgeving van Petten/Zijpe.
• Rijs, tak Venlo/Sevenum vanaf Wilhelmus Rijs, geboren ca. 1660 in Venlo.
Terug

H. Rijs op otterjacht.
OtterjachtOtterjacht in 1910 bij het Alkmaardermeer

Het weekblad 'De Prins' meldde in 1910 over otterjacht bij het Alkmaardermeer. Als visrovers zijn de otters gevreesde vijanden voor de vissers. Boer H. Rijs te Uitgeest schoot er twee otters. Één ervan woog 25 pond en werd verkocht voor f 19,-- gulden, de andere was 10 pond zwaar. Maar welke H. Rijs is dit? Het meest waarschijnlijk lijken de broers Hermanus (1855) of Hendrik Rijs (1860), of anders Hendrik Rijs (1863). Wie kan mij opheldering verschaffen? Terug


Wie helpt?

Ken je aanvullende informatie, dan willen we dat graag vernemen. Ook als je leuke feiten of anekdotes kent of documenten/ foto's hebt. Wij zijn met name geïnteresseerd in ontbrekende geboorte/ huwelijks/ overlijdensdatum en -plaats van personen Rijs, hun partner en van beide de ouders en kinderen. Daarnaast ook in beeldmateriaal, zoals kopieën/ scans van (oude) pasfoto's, familiefoto's, aktes, geboorte/ huwelijks/ overlijdenskaartjes, bidprentjes, e.d.
Wie helpt ons verder? Je kunt per email contact opnemen met Jan Rijs over aanvullingen op of inhoud van deze website via Contact. Terug